Conny Braam na vrijlating Nelson Mandela

Conny Braam bij Paul de Leeuw

De bokkeslachter

De amazone van Dahomey

Conny Braam bij Barend en Witteman

Conny Braam werd in 1948 in Arnhem geboren. Ze brak haar middelbare schoolopleiding af en vertrok naar Amsterdam om haar droom, schrijfster en illustratrice te worden, te verwezelijken. Eind jaren zestig werkte ze als redactie-secretaresse bij het Dagblad Trouw. In die roerige periode raakte ze meer en meer betrokken bij politieke bewegingen die solidair waren met de vrijheidsstrijd in de zgn. derde wereld.

Haar ontmoeting met een aantal Zuidafrikaanse ballingen zou haar leven grondig veranderen en het schrijven een tijdlang naar de achtergrond drukken. In 1970 richtte ze samen met anderen de Anti-Apartheidsbeweging Nederland op, waarvan ze tot 1994 voorzitster was.

Na de vrijlating van Nelson Mandela in Zuid-Afrika schreef ze Operatie Vula over haar betrokkenheid bij het Zuidafrikaanse verzet (opnieuw uitgegeven in 2006, verkrijgbaar bij de boekhandel of te bestellen bij www.bol.com).

Tevens publiceerde ze in het weekblad Vrij Nederland over o.a. de verkiezingen in Zuid-Afrika, moordcommando’s in Namibië, de nieuwe chef van de Zuidafrikaanse geheime dienst, de vrouwelijke ambassadeurs van Mandela, de spion Dieter Gerhardt, De Cubaanse hulp aan Afrika, het afscheid van Mandela als voorzitter van het ANC en de dood van haar vader (de ondergang van een korporaal).

Daarna volgde De bokkeslachter (uitverkocht) - Het verhaal van een Zuidafrikaan die zijn land ontvluchtte na een aanvaring met de apartheidwetgeving. Als zoon van Hollandse emigranten die in diepe armoede rondtrokken over de Transvaalse goudvelden heeft hij ervaren hoe het geweld van de Zuidafrikaanse samenleving langzaam een verwoestende greep kreeg op het gezin en ook hemzelf niet onberoerd liet. Hij blijft zoeken naar zijn identiteit: is hij een boer of een mijnwerker, Afrikaans of Engelssprekend? Zal hij ooit een zwarte landgenoot ontmoeten die niet vernederd wordt?...


‘Boeiende biografie over Zuidafrikaanse verzetsstrijder Berend Schuitema.’ Zwolse Courant

‘Haar persoonlijke betrokkenheid bij Schuitema weerhoudt haar er niet van het mannenwereldtje waarin hij leeft met de nodige ironie te observeren. Bijvoorbeeld over het leven van de Zuidafrikaanse ballingen in Parijs. De ontmoeting tussen Breyten Breytenbach (‘een innemende Kaaplander met Franse zwierigheid’) en de schrijver André Brink (‘een onhandige boer op vakantie’) is dodelijk.In dergelijke passages is Conny Braam een geestige ooggetuige. Niet alleen van anderen, overigens. Ook van zichzelf. NRC Handelsblad

‘Of deze Berend Schuitema tot ‘de goeden’ gerekend kan worden of niet: ik zou het niet weten. Hij ook niet, denk ik. En dat maakt hem sympathiek. Evenals de schrijfster, die geen moment moraliseert, en zich voorbeeldig ondergeschikt heeft gemaakt aan haar onderwerp: de politieke en amoureuze biografie van een onmogelijk mens. Een man om, ondanks alles, toch van te blijven houden.’ Emma Brunt in Het Parool


Haar eerste roman Zwavel (uitverkocht), werd genomineerd voor De Gouden Strop. – Tess Minnaert, een Nederlandse rechercheur, probeert het geheim achter het verraad van haar grootvaders verzetsgroep te ontrafelen. Dat brengt haar in het verwarrende Zuid-Afrika van vlak na de verkiezingen. Daar ontdekt ze verbanden tussen het verleden en het heden die haar aanvankelijke nieusgierigheid naar de geschiedenis van haar grootouders doen omslaan in verbijstering en haar letterlijk naar de rand van de afgrond drijven.

Over Zwavel schreef NRC Handelsblad: ‘Huiveringwekkend. Van de eerste tot de laatste bladzijde een psychologische thriller, waarin grote thema’s als collaboratie en verzet met haast vanzelfsprekend gemak worden uitgewerkt.’

Zwavel kwam in 2001 uit in een grootletterversie en als Bulk Boek.

De amazone van Dahomey (uitverkocht) bestaat uit vijf verhalen over reizen, dromen en verlangen. – Om hun jeugddroom in vervulling te laten gaan neemt een vrouw haar broer mee naar Afrika, op zoek naar romantische wildparken en overdonderende watervallen. Maar al snel raken ze verloren in de gevaarlijke werkelijkheid van oorlogen en toont de natuur zich alleen in brulkikkers en dode vogelspinnen. - In Addis Abeba, direct na de val van het keizerrijk, brengt een congresdeelneemster een paar verontrustende dagen door met een Amerikaanse juriste en de Ethiopische Taitu, wier verleden nauw verbonden blijkt te zijn met het corrupte hof van Haile Selassie. Deze en drie andere verhalen – over liefde onder tropische omstandigheden, over het geheim van een kapitein en over de laatste reis en de laatste reis van een vrijheidsstrijder - vormen tesamen deze hartveroverende verhalenbundel.


‘De verhalenbundel lees je van begin tot eind met rooie oortjes. Prachtig beschrijft ze de tocht die ze samen met haar broer, een bioloog, door Afrika maakt. En schrijnend is het verhaal over een internationaal congres, vlak na de dood van keizer Haile Selassi. De hoofdpersoon blijkt samen met een zwarte, Amerikaanse juriste de enige vrouw op de conferentie en alle andere afgevaardigden blijken slechts geïnteresseerd te zijn in hun vrouwelijkheid. Op hilarische wijze zet Braam hun inspanningen om toenadering te zoeken neer. Schrijven kan Conny Braam, dat bewijst ze. Als ze zoals in het titelverhaal uitstijgt boven haar activistische verleden en haar verbeelding de vrije loop laat, gebeurt er ook iets dat je tot in de taal merkt. Ingrid Hoogervorst in De Telegraaf

Vanaf 2000 verscheen de Abraham- trilogie en als laatste de roman De Russische timmerman.

Korte verhalen werden opgenomen in o.a.: De Kust samengesteld door Murk Salverda, Korte ontmoetingen uit de Lonely Planet reisliteratuur, Leesgids Zuid-Afrika, Amazonië Vrouwen op reis, Bad trips: De ergste reisverhalen met o.a. Bruce Chatwin en Redmond O’Hanlon, Naar Afrika: Verhalen, Maatstaf: De stem, Amsterdam Europa Erlesen, Literaire scheurkalender 2007, Augusta: in opdracht van hotel Augusta IJmuiden.

 
© Conny Braam